Gdy dziś ogląda się reklamy takie jak na przykład dysków firmy XCOMP, wśród młodszych wiekiem specjalistów technicznych pojawia się zdziwienie. Dysk po pojemności 10MB przeznaczony do niewielkiego komputera kosztował prawie 4 tysiące USD za 10MB, co po uwzględnieniu inflacji odpowiada ponad 9000 dzisiejszych dolarów!

Dysk XCOMP, 10MB

Jeszcze ciekawiej wygląda porównanie samych komputerów – przykładowy system Cromemco Z-2 wyprodukowany w 1977 r. posiadał procesor Z80 firmy Zilog taktowany zegarem 4MHz. O ile sam system nie był nadzwyczajnie kosztowny (około 1000USD), wszystkie najważniejsze elementy, takie jak pamięć, oraz urządzenia wejścia/wyjścia były zamawiane osobno, a następnie instalowane jako karty rozszerzeń. Instalacja podobnego komputera z dyskiem twardym 14MB kosztowała prawie 14 tysięcy ówczesnych dolarów (co odpowiada prawie 30 tys USD dziś).

Komputery Cromemco_Z-2 przy obsłudze giełdy towarowej w Chicago

Komputery Cromemco_Z-2 przy obsłudze giełdy towarowej w Chicago, rok 1984.


Komputery Z-2 obsługiwały różne profesjonalne instalacje, w tym giełdę towarową Chicago Mercantile Exchange i zostały zastąpione przez IBM PS/2 dopiero w 1992r.

Ponad 600 takich komputerów używano do wspierania misji bojowych samolotów F-15, F-16 i F-111 w siłach powietrznych USA, w tym także w pierwszej wojnie w Zatoce Perskiej. Komputery te miały jednak inny procesor (Motorola 68020) i dysponowały wymiennym dyskiem twardym.


Cromemco Z-2H dla USAF, 1986

Cromemco Z-2 z wymiennym dyskiem, wersja dla US Air Force, 1986.


Postęp techniki, automatyzacja i masowa produkcja sprawiły, że koszt składowania tej samej porcji danych jest dziś miliardy razy niższy. Tworzymy ogromne ilości danych – użytkownicy samego Youtube’a publikują dane, które wymagają petabajta surowej pojemności dziennie. Nic dziwnego, że Google szuka alternatyw dla klasycznych dysków twardych.